{"id":29581,"date":"2021-10-04T08:12:45","date_gmt":"2021-10-04T06:12:45","guid":{"rendered":"https:\/\/homebook.click\/blog\/?p=29581"},"modified":"2025-01-17T08:39:57","modified_gmt":"2025-01-17T07:39:57","slug":"swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/","title":{"rendered":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o"},"content":{"rendered":"Czas czytania:<\/span> 9<\/span> min.<\/span><\/span>\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Nawet najdrobniejsze rzeczy mog\u0105 mie\u0107 ogromny wp\u0142yw na bieg historii. I nie m\u00f3wimy o mikroorganizmach czy antybiotykach. W \u015bwiecie rzeczywistym tranzystory s\u0105 podstawowym budulcem nowoczesnych urz\u0105dze\u0144 i system\u00f3w elektronicznych. To nic innego, jak w\u0142a\u015bnie tranzystor zrewolucjonizowa\u0142 dziedzin\u0119 elektroniki i utorowa\u0142 drog\u0119 do mniejszych i ta\u0144szych radioodbiornik\u00f3w, kalkulator\u00f3w i komputer\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 tranzystor\u00f3w jest wytwarzana z bardzo czystego krzemu, ale do specjalistycznych zastosowa\u0144 stosowane s\u0105 r\u00f3\u017cne p\u00f3\u0142przewodniki z\u0142o\u017cone.<\/b><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\tTranzystory - Ceny<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Pierwszy tranzystor<\/strong> zosta\u0142 opracowany w 1947 roku przez zesp\u00f3\u0142 z Bell Labs, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodzili John Bardeen, William Shockley i Walter Brattain. Cho\u0107 ju\u017c w latach 20. XX wieku pojawia\u0142y si\u0119 wzmianki o p\u00f3\u0142przewodnikowych elementach steruj\u0105cych przep\u0142ywem pr\u0105du, to w\u0142a\u015bnie oni zrealizowali pierwsze dzia\u0142aj\u0105ce urz\u0105dzenie tego typu.<\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Dzi\u015b jednak p\u00f3jdziemy w troch\u0119 inn\u0105 stron\u0119. Wyobra\u017amy sobie \u015bwiat bez przeno\u015bnych komputer\u00f3w, GPS-u czy Internetu. Czy byliby\u015bmy w stanie przetrwa\u0107 dzie\u0144? Na pewno by\u0142oby \u0142atwiej, gdyby\u015bmy nigdy ich nie poznali. Jako\u015b mniej boli nieznalezienie dwudziestu z\u0142otych na chodniku, ni\u017c dwudziestu z\u0142otych na chodniku zgubienie. Dzi\u015b zrezygnowanie by\u0142oby troch\u0119 jak rzucanie na\u0142ogu.\u00a0Jeste\u015bmy spo\u0142ecze\u0144stwem uzale\u017cnionym od dost\u0119pu do informacji niesionej elektronicznie, a wszystko, co szybsze ni\u017c s\u0142owo drukowane, rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 wraz z wynalazkiem znanym jako\u00a0<\/span>tranzystor<\/a><\/b>. Czy istnieje bezbolesny spos\u00f3b na demonta\u017c naszej symbiozy, a mo\u017ce w niekt\u00f3rych wypadkach paso\u017cytnictwa, w po\u0142\u0105czeniu z technologi\u0105?<\/span><\/p>

\u00a0Nie wiemy jakby to by\u0142o, i cho\u0107 w historii si\u0119 nie gdyba,\u00a0to dzi\u015b mo\u017cemy spr\u00f3bowa\u0107 sobie “gdybn\u0105\u0107”.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Tranzystory\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Prawdopodobnie gdyby nie pojawi\u0142 si\u0119 ten jeden z najbardziej znacz\u0105cych wynalazk\u00f3w od czasu odkrycia ognia, czyli tranzystor, nadal \u017cyliby\u015bmy w latach 50-tych –\u00a0elektronicznie rzecz bior\u0105c<\/i>. Jak wygl\u0105da\u0142oby nasze \u017cycie codzienne bez tych male\u0144kich czip\u00f3w? Gdzie by\u0142aby technika? Jest w kulturze popularnej pewien przyk\u0142ad takiej alternatywnej \u015bcie\u017cki historii.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\"\"<\/div><\/a>\n\t\t
\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t
Elektronika<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t
Kompendium<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\t\t
\n\t\t\t\"Maciej\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\n\t\t\t\tTranzystory unipolarne (MOSFET) – co to jest? Jak dzia\u0142a? Wyja\u015bnienie dla pocz\u0105tkuj\u0105cych\t\t\t<\/a>\n\t\t<\/h3>\n\t\t\n\t\t\n\t\t\tCzytaj wi\u0119cej \u00bb\t\t<\/a>\n\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/article>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\"\"<\/div><\/a>\n\t\t
\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t
Elektronika<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t
Kompendium<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\t\t
\n\t\t\t\"Anna\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\n\t\t\t\tTranzystory bipolarne – co to jest? Jak dzia\u0142a? Wyja\u015bnienie dla pocz\u0105tkuj\u0105cych\t\t\t<\/a>\n\t\t<\/h3>\n\t\t\n\t\t\n\t\t\tCzytaj wi\u0119cej \u00bb\t\t<\/a>\n\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/article>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Dywergencja, czyli wyj\u0105tkowa fantastyka naukowa<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Dla doprecyzowania takie trudne s\u0142\u00f3wko na pocz\u0105tek. Poj\u0119cie ma wiele znacze\u0144 zale\u017cnie od nauki, o kt\u00f3rej m\u00f3wimy, i kt\u00f3rej w\u0142a\u015bciwa terminologia nadaje kontekst i znaczenie. Dywergencja to dla nas punkt rozbie\u017cno\u015bci (od ang. divergence). To specyficzne wydarzenie w historii alternatywnej, kt\u00f3re mia\u0142o inny przebieg ni\u017c w prawdziwym \u017cyciu. Wielu autor\u00f3w historii alternatywnej zmienia pojedyncze wydarzenie, tworz\u0105c “efekt t\u0119tnienia” (z ang. ripple effect), w kt\u00f3rym pocz\u0105tkowa zmiana systemu ma wp\u0142yw na coraz wi\u0119cej p\u00f3\u017aniejszych element\u00f3w. Mo\u017ce powsta\u0107 z tego nawet deterministyczny chaos jak przy efekcie motyla – trzepot skrzyde\u0142 kolibra wywo\u0142a gdzie\u015b indziej piaskow\u0105 burz\u0119. Punkty rozbie\u017cno\u015bci miewaj\u0105 r\u00f3\u017cn\u0105 wag\u0119 i r\u00f3\u017cnie oceniany realizm, od brakuj\u0105cego gwo\u017adzia w podk\u00f3wce do podr\u00f3\u017cy w czasie i inwazji obcych.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
<\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Alternatywna historia przedstawiona w serii gier Fallout rozci\u0105ga si\u0119 od czas\u00f3w przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105, poprzez “przysz\u0142o\u015b\u0107 lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych”, a\u017c po dekady po zniszczeniu Ziemi przez wojn\u0119 nuklearn\u0105. Jedn\u0105 z wizji zawartych w grze jest zbadanie pomys\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych futurystycznego, postnuklearnego \u015bwiata, ale akcja toczy si\u0119 w linii czasu, kt\u00f3ra rozwidli\u0142a si\u0119 po II wojnie \u015bwiatowej. Wielka wojna wybuch\u0142a w roku 2077 i \u015bwiat nosi blizny atomowej zag\u0142ady z drugiej po\u0142owy XXI wieku, lecz wygl\u0105da\u0142 wtedy tak, jakby by\u0142 rok 1950, najdalej 1955. W ruinach starego \u015bwiata odnajdujemy wi\u0119c kobiecy styl ubioru i makija\u017cu pin-up, charakterystyczne plakaty znane z reklam ameryka\u0144skich papieros\u00f3w, pozosta\u0142o\u015bci ko\u0144cz\u0105cego si\u0119 z wolna w USA stylu art deco czy wraki samochod\u00f3w retro w rodzaju Chevroleta Bel Air.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Fallout. \u017bycie bez tranzystora<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W przeciwie\u0144stwie do “czysto fantastycznych” projekt\u00f3w sci-fi tw\u00f3rcy rozwa\u017cali, w jaki spos\u00f3b wzornictwo przemys\u0142owe rozwin\u0119\u0142oby si\u0119 w alternatywnym wszech\u015bwiecie. Technologia okazuje si\u0119 zaawansowana w niekt\u00f3rych aspektach (robotyka, militaria) i prymitywna w innych (proste i ma\u0142o zr\u00f3\u017cnicowane sprz\u0119ty AGD, brak komercyjnej elektroniki u\u017cytkowej), przy czym rozmaite tech-post\u0119py z prawdziwej historii \u015bwiata nigdy nie mia\u0142y miejsca.<\/p>

Przyk\u0142adowo komputery w uniwersum Fallouta s\u0105 naprawd\u0119 k\u0142opotliwe. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich nadal u\u017cywa monochromatycznych, tekstowych wy\u015bwietlaczy. Komputer osobisty w formie, w jakiej istnieje w naszym \u015bwiecie, nigdy nie zosta\u0142 w pe\u0142ni rozwini\u0119ty z powodu tych ogranicze\u0144 kompaktowo\u015bci, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 jednostek istnieje tylko jako wielkie mainframe’y, kt\u00f3re zajmuj\u0105 ca\u0142e pokoje i rozleg\u0142e hale. U\u017cytkownicy maj\u0105 do nich dost\u0119p za pomoc\u0105 monochromatycznych terminali.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Ekran\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Stary ekran kontrolny telewizji w \u015bwiecie Fallout.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

To rozwidlenie doprowadzi\u0142o do epoki, w kt\u00f3rej nast\u0105pi\u0142 szybki post\u0119p technologiczny, ale przy zachowaniu niekt\u00f3rych podstawowych rozwi\u0105za\u0144 technologicznych z po\u0142owy ubieg\u0142ego wieku – przys\u0142owiowo technika posz\u0142a do przodu, ale nigdy nie powsta\u0142 tranzystor<\/b>. Co\u015b jak steampunk, gdzie ludzko\u015b\u0107 zatrzyma\u0142a si\u0119 na erze pary. I jak to tam wygl\u0105da?\u00a0Okazuje si\u0119, \u017ce ponios\u0142o to za sob\u0105 powa\u017cne reperkusje. A przecie\u017c to tak male\u0144ka dzi\u015b rzecz – tranzystory s\u0105 rz\u0119du nanometr\u00f3w!<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Terminal\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Terminal dost\u0119pu do mainframe'a w \u015bwiecie Fallout.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Rozwidlenie doprowadzi\u0142o do powstania komputer\u00f3w stacjonarnych i robot\u00f3w, kt\u00f3re u\u017cywaj\u0105 lamp pr\u00f3\u017cniowych. Nie ma elektroniki w samochodach rodzinnych, jest w nich za to nap\u0119d atomowy. Przy okazji z jakiego\u015b powodu \u015bwiat utkn\u0105\u0142 w normach spo\u0142ecznych z lat 50-tych.\u00a0Je\u017celi tranzystor by\u0142 gdziekolwiek brany pod uwag\u0119 (kilka napotykanych w grze urz\u0105dze\u0144 zdaje si\u0119 z niego korzysta\u0107), to utkn\u0105\u0142 w fazie prototypu, albo przegra\u0142 rywalizacj\u0119 z lamp\u0105 elektronow\u0105.\u00a0<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Co nie powsta\u0142oby bez tranzystora? <\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W\u0142\u0105czamy lamp\u0119 elektronow\u0105 i siadamy w fotelu. W\u0142\u0105czamy kolorowy telewizor, kt\u00f3ry potrzebuje dw\u00f3ch os\u00f3b do podniesienia i pobiera tyle pr\u0105du, co dwa czajniki do herbaty. Obok stoi ogromne radio, kt\u00f3re za pi\u0119\u0107 minut rozgrzeje si\u0119 i b\u0119dzie mo\u017cna czego\u015b pos\u0142ucha\u0107 – tyle \u017ce prawdopodobnie nie rock ‘n’ rolla ani p\u00f3\u017aniejszych gatunk\u00f3w mu potomnych, a dlaczego – o tym p\u00f3\u017aniej. Nigdzie nie wida\u0107 komputera. Nie dlatego, \u017ce jest taki male\u0144ki, a dlatego, \u017ce jest taki wielki i nikt nie my\u015bli o montowaniu go w domu – by\u0142by on wielko\u015bci przynajmniej sk\u0142adziku na drewno i potrzebowa\u0142by w\u0142asnej instalacji ch\u0142odniczej. Akurat leci nasz ulubiony program, czas wi\u0119c zam\u00f3wi\u0107 pizz\u0119 przez telefon z obrotow\u0105 tarcz\u0105.\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
To wszystko zabawa i eksperyment. Konsekwencje zmian nie s\u0105 do przewidzenia.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Za oknem s\u0142ycha\u0107 psa – niezawodny system alarmu domowego, kt\u00f3ry rozpozna\u0142, \u017ce zbli\u017ca si\u0119 dostawca z jedzeniem. Nie musimy na szcz\u0119\u015bcie niczego rozbraja\u0107, bo elektroniczne alarmy nie istniej\u0105, ani otwiera\u0107 elektrozamka, bo na drzwiach wisi k\u0142\u00f3dka. Dostawca na nasze podw\u00f3rku przyjecha\u0142 rowerem albo \u015bmierdz\u0105co-ha\u0142asuj\u0105cym motocyklem z ga\u017anikiem i r\u0119cznym rozruchem jak w starym agregacie, bo nigdy nie powsta\u0142 zap\u0142on elektroniczny.<\/p>

Mogliby\u015bmy pomarzy\u0107, \u017ce kupimy albo \u017ce wykorzystamy sobie:<\/p>

  • przeno\u015bne radio i odtwarzacz CD\/DVD,\u00a0<\/li>
  • p\u0142aski telewizor i monitor,<\/li>
  • zegarki i smartbandy cyfrowe,<\/li>
  • iPhone’a, iPada, jakikolwiek PDA, tablety czy elektroniczne ksi\u0105\u017cki,<\/li>
  • elektroniczny zap\u0142on,<\/li>
  • systemy alarmowe, zamki elektroniczne,<\/li>
  • podno\u015bniki drzwi gara\u017cowych,<\/li>
  • termostaty programowalne, ekspresy do kawy, piekarniki, kuchenki mikrofalowe,<\/li>
  • satelity, GPS, mapy pogodowe, us\u0142ugi pokroju Google Maps,<\/li>
  • sprz\u0119t medyczny bardziej skomplikowany ni\u017c stetoskop i termometr,<\/li>
  • wi\u0119kszo\u015b\u0107 zautomatyzowanych proces\u00f3w przemys\u0142owych w\u0142\u0105cznie z robotyk\u0105 przemys\u0142ow\u0105,<\/li>
  • syntezatory muzyczne, niedrogie sprz\u0119ty do studia muzycznego, tunery czy peda\u0142y efekt\u00f3w.<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Echo dawnej rywalizacji.
    Tranzystor czy lampa elektronowa?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    W czasie, gdy pojawia\u0142y si\u0119 tranzystory, g\u0142\u00f3wn\u0105 konkurencj\u0119 stanowi\u0142y lampy elektronowe. W p\u00f3\u017anych latach 40. i wczesnych 50. ubieg\u0142ego wieku by\u0142 okres, w kt\u00f3rym ludzie nie byli pewni, kt\u00f3ra technologia zwyci\u0119\u017cy. W ko\u0144cu sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce lampy po prostu nie nad\u0105\u017caj\u0105 w akcji. Gdyby nie tranzystor, to dominowa\u0142yby w\u0142a\u015bnie miniaturowe lampy pr\u00f3\u017cniowe i jest bardzo prawdopodobne, \u017ce do dzi\u015b polegaliby\u015bmy w du\u017cej mierze na technologii analogowej, a nie cyfrowej.<\/p>

    Trudno zebra\u0107 komplet. To znaczy trudno wymieni\u0107 wszystkie wynalazki, kt\u00f3re nie by\u0142yby mo\u017cliwe bez tranzystor\u00f3w. Nawet te, kt\u00f3re nie polegaj\u0105 bezpo\u015brednio na tranzystorach, aby dzia\u0142a\u0107, by\u0142y cz\u0119sto odkrywane lub rozwijane przy u\u017cyciu urz\u0105dze\u0144, kt\u00f3re opiera\u0142y si\u0119 na tranzystorach. Zmiany i post\u0119py pojawia\u0142yby si\u0119, ale czy by\u0142yby one tak znaczne i tak szybkie? Prawdopodobnie w niekt\u00f3rych przypadkach mo\u017cna by\u0142o z \u0142atwo\u015bci\u0105 stworzy\u0107 analogowy odpowiednik obwodu, ale…<\/p>

    By\u0107 mo\u017ce nigdy nie otrzymaliby\u015bmy kalkulatora kieszonkowego lub komputera domowego. Mogliby\u015bmy w ko\u0144cu otrzyma\u0107 co\u015b wielko\u015bci komputera stacjonarnego, kt\u00f3ry wykonywa\u0142by obliczenia r\u00f3wnowa\u017cne kalkulatorowi kieszonkowemu, co mog\u0142oby by\u0107 bardzo popularne w handlu detalicznym i ksi\u0119gowo\u015bci.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Lampy\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    Lampy elektronowe<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Mo\u017ce powsta\u0142by zamiennik dla lamp pr\u00f3\u017cniowych, kt\u00f3ry nie by\u0142by tak dobry jak tranzystor, ale wci\u0105\u017c mniejszy ni\u017c lampa. Gdyby jeszcze uda\u0142o si\u0119 wymy\u015bli\u0107 diody z P-N, a co za tym idzie diody LED i og\u00f3lnie podstawow\u0105 technologi\u0119 p\u00f3\u0142przewodnikow\u0105 (istnia\u0142y one ju\u017c od 1939 roku w jakiej\u015b formie, wi\u0119c dziwne by\u0142oby ca\u0142kowite usuni\u0119cie ich z historii), to mog\u0142yby one sta\u0107 si\u0119 realnymi zamiennikami lamp pr\u00f3\u017cniowych w niekt\u00f3rych zastosowaniach. W niekt\u00f3rych.<\/i>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce nie powsta\u0142 tranzystor p\u00f3\u0142przewodnikowy, to i bez niego mog\u0142oby powsta\u0107 kilka bardzo ciekawych i kreatywnych zastosowa\u0144 kryszta\u0142\u00f3w i technologii p\u00f3\u0142przewodnikowej. To urz\u0105dzenia takie jak diody Schottky’ego i diody LED by\u0142yby na samym szczycie mo\u017cliwo\u015bci technologii p\u00f3\u0142przewodnikowej, a nie tranzystory nigdy nie zosta\u0142y wynalezione. Lampy elektronowe z zimn\u0105 katod\u0105 by\u0142yby “wielkim halo” i prawdziwym “wow” przez o wiele d\u0142u\u017cszy czas ni\u017c w rzeczywisto\u015bci.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Dzie\u0144 w \u015bwiecie bez tranzystora<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    P\u00f3jd\u017amy o krok dalej. Wymienili\u015bmy wynalazki w hipotetycznej historyjce kilka akapit\u00f3w wy\u017cej, w sekcji “\u015awiat bez tranzystora”. Tam pojawi\u0142y si\u0119 jednak g\u0142\u00f3wnie urz\u0105dzenia, kt\u00f3rych by nie by\u0142o. Jak wygl\u0105da\u0142oby samo \u017cycie?<\/p>

    Odejd\u017amy te\u017c od trybu przypuszczaj\u0105cego, bo dopisywanie wsz\u0119dzie “-by” jest te\u017c ju\u017c troch\u0119 m\u0119cz\u0105ce. Poza tym bez tego b\u0119dzie jako\u015b lepiej to sobie wyobrazi\u0107.\u00a0<\/p>

    • Twoja kolekcja p\u0142yt muzycznych jest pot\u0119\u017cna. Mo\u017ce nawet zajmuje fizycznie kilka pokoj\u00f3w.\u00a0<\/li>
    • Nigdy nie by\u0142o ery rock ‘n’ rolla.<\/li>
    • Masz stacjonarny telefon w domu. Mo\u017cesz sobie zadzwoni\u0107 z budki na mie\u015bcie, ale nie ze smartfona.\u00a0<\/li>
    • Telewizja jest g\u0142\u00f3wnie czarno-bia\u0142a, bo na kolorowe telewizory ma\u0142o kto mo\u017ce sobie pozwoli\u0107.<\/li>
    • Nie czytasz tego, co tu jest napisane, bo Botland Blog nie istnieje.\u00a0<\/li>
    • Istnieje Kurier Poranny Botland, Radio Botland i Botland TV – bo jedynymi sposobami rozpowszechniania informacji jest gazeta, telewizja i radio.\u00a0<\/li>
    • Ja w\u0142a\u015bnie si\u0119 w\u015bciekam, bo kt\u00f3ra\u015b liter\u00f3wka z rz\u0119du jest ju\u017c nie do poprawienia sposobem korekty dost\u0119pnym mojej maszynie do pisania i w\u0142a\u015bnie zmarnowa\u0142 pi\u0119tnast\u0105 kartk\u0119 A4 pisz\u0105c ten artyku\u0142.\u00a0<\/li>
    • Wracaj\u0105c z pracy nie mog\u0119 sprawdzi\u0107 kork\u00f3w w sieci, a jad\u0105c na wakacje zabieram ze sob\u0105 klasyczny atlas samochodowy, bo GPS nie istnieje, a z pewno\u015bci\u0105 nie dla przeci\u0119tnej osoby, jak\u0105 jest redaktor bloga.<\/li>
    • Zapomnia\u0142em nakr\u0119ci\u0107 zegarka.\u00a0<\/li>
    • Nie ma kopiuj-wklej, jest nadal kopiuj\u0105ca kalka.\u00a0<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

      A teraz najsmutniejsze – brak przeno\u015bnych, opartych o tranzystory radioodbiornik\u00f3w z 1947 roku oznacza, \u017ce era rock ‘n’ rolla, czyli pierwsze s\u0142uchanie muzyki w spos\u00f3b przeno\u015bny za pomoc\u0105 radia tranzystorowego nigdy si\u0119 nie wydarzy\u0142a. Nie ma ta\u0144cz\u0105cego na ekranie Elvisa na wystawie sklepu. \u017baden ch\u0142opak nie pojecha\u0142 z dziewczyn\u0105 na piknik, aby pos\u0142ucha\u0107 na kocu Buddy’ego Holly, Orbisona, Casha, Doris Day… Nad Wis\u0142\u0105 w 1969 roku nie pojawi\u0142aby si\u0119 pi\u0119kna Izabella, czyli pierwszy polski odbiornik tranzystorowy umo\u017cliwiaj\u0105cy odbi\u00f3r stacji FM na zakresie UKF. Na urlopach pod grusz\u0105 nie wybrzmiewaj\u0105 Breakout, Alibabki, Kombi, Perfect, Maanam, Kasa Chorych, Budka Suflera, Izabela Trojanowska, Urszula ani D\u017cem.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t

      Mo\u017ce to dobrze, \u017ce cz\u0142owiek nie wie, co go czeka?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\u017bo\u0142nierze\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

      Po sielance przychodzi prawdziwe oblicze XX. wieku. Sp\u00f3jrzmy na to wszystko z innej strony.<\/p>

      Pod koniec 1948 roku, wkr\u00f3tce po og\u0142oszeniu przez Bell Telephone Laboratories wynalezienia tranzystora, z Europy zacz\u0119\u0142y nap\u0142ywa\u0107 zaskakuj\u0105ce doniesienia. Dwaj fizycy z niemieckiego programu radarowego, Herbert Matar\u00e9 i Heinrich Welker, twierdzili, \u017ce podczas pracy w filii Westinghouse w Pary\u017cu wynale\u017ali uderzaj\u0105co podobne urz\u0105dzenie p\u00f3\u0142przewodnikowe, kt\u00f3re nazwali tranzystorem.<\/p>

      Podobnie jak w przypadku tranzystora z Bell Labs, wynalezionego przez Johna Bardeena i Waltera H. Brattaina w grudniu 1947 r., technologia, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do powstania tranzystora, wyros\u0142a z wojennych bada\u0144 nad materia\u0142ami p\u00f3\u0142przewodnikowymi. Efekty prac okaza\u0142y si\u0119 by\u0107 bardzo potrzebne w odbiornikach radarowych. W przypadku Europy to niemiecki program radarowy by\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142em wynalazku. Zar\u00f3wno Matar\u00e9, jak i Welker odegrali kluczow\u0105 rol\u0119 w tym programie, pracuj\u0105c na r\u00f3\u017cnych kra\u0144cach rozdartego wojn\u0105 kraju.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Wynalazcy\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
      Ameryka\u0144scy wynalazcy tranzystora, John Bardeen, Walter Brattain i William Shockley. Niekt\u00f3rzy europejscy naukowcy wpadli na pomys\u0142 wzmacniaczy p\u00f3\u0142przewodnikowych wcze\u015bniej. Niemiecki fizyk Herbert F. Matar\u00e9 prowadzi\u0142 w firmie Telefunken eksperymenty z czym\u015b, co nazwa\u0142 \"Duodiode\" (podw\u00f3jna dioda) ju\u017c od 1942 roku, kiedy to po raz pierwszy obserwowa\u0142 efekty krzemowe diody produkowane dla niemieckiego sprz\u0119tu radarowego na potrzeby dzia\u0142a\u0144 w II wojnie \u015bwiatowej. 13 sierpnia 1948 roku Matar\u00e9 i Heinrich Welker pracuj\u0105cy we Francji zg\u0142osili do opatentowania wzmacniacz oparty na procesie wstrzykiwania no\u015bnik\u00f3w mniejszo\u015bciowych, kt\u00f3ry nazwali \"transistron\". A ameryka\u0144ski tranzystor pojawi\u0142 si\u0119 tego samego roku, ale dopiero w grudniu. <\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

      Matar\u00e9, kt\u00f3ry podzieli\u0142 si\u0119 swoimi wspomnieniami ze swojego domu w Malibu w Kalifornii, do\u0142\u0105czy\u0142 do niemieckich bada\u0144 we wrze\u015bniu 1939 roku, gdy armia Hitlera przemierza\u0142a Polsk\u0119. Jest z pewno\u015bci\u0105 jednym z ojc\u00f3w radaru, a wi\u0119c i lidaru, i wielu innych, pokrewnych technologii. Uzyskawszy odpowiednik tytu\u0142u magistra fizyki stosowanej na politechnice w niemieckim Akwizgranie rozpocz\u0105\u0142 badania nad radarem w laboratoriach Telefunken AG w Berlinie. Opracowa\u0142 tam techniki t\u0142umienia szum\u00f3w w mieszaczach superheterodynowych, kt\u00f3re przetwarzaj\u0105 sygna\u0142y radarowe o wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci, odbijaj\u0105ce si\u0119 od cel\u00f3w radarowych, na sygna\u0142y o ni\u017cszej cz\u0119stotliwo\u015bci, kt\u00f3rymi mo\u017cna \u0142atwiej manipulowa\u0107 w uk\u0142adach elektronicznych… kto wie, jakie jeszcze okrutne cuda techniki wyplu\u0142aby z siebie machina wojenna III Rzeszy, gdyby otrzyma\u0142a w swoje r\u0119ce tranzystor ju\u017c w 1935 czy 1937 roku?\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

      Analogowy \u015bwiat wcale nie by\u0142by bez barw, ale wszystko mog\u0142oby potoczy\u0107 si\u0119 inaczej. Jak ze wszystkim, co nieby\u0142e, a by\u0107 by mog\u0142o, zreszt\u0105. Wiemy jedno: w \u015bwiecie elektronicznym trudno o drobiazg, kt\u00f3ry mia\u0142by wi\u0119ksze znaczenie, ni\u017c tranzystor.<\/b><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok osi\u0105gnie\u0107 rewolucji francuskiej, odkrycia penicyliny i wynalezienia pralki automatycznej. Jak wygl\u0105da\u0142by \u015bwiat bez niego?<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":62451,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[136,7],"tags":[],"class_list":["post-29581","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ciekawostki","category-elektronika"],"acf":[],"yoast_head":"\n\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/homebook.click\/blog\/tranzystory-bipolarne-jak-to-dziala\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Botland\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/Botland\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-10-04T06:12:45+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-17T07:39:57+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1510\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"755\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Oskar Pacelt\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Oskar Pacelt\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"16 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Oskar Pacelt\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11\"},\"headline\":\"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o\",\"datePublished\":\"2021-10-04T06:12:45+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-17T07:39:57+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/\"},\"wordCount\":2531,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-radio.jpg\",\"articleSection\":[\"Ciekawostki\",\"Elektronika\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/\",\"name\":\"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-radio.jpg\",\"datePublished\":\"2021-10-04T06:12:45+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-17T07:39:57+00:00\",\"description\":\"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-radio.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-radio.jpg\",\"width\":1510,\"height\":755},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Botland\",\"description\":\"Blog Raspberry Pi, Arduino, elektronika i robotyka - Botland\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\",\"name\":\"Botland\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/04\\\/logo_kolor_WP_2-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/04\\\/logo_kolor_WP_2-1.png\",\"width\":250,\"height\":57,\"caption\":\"Botland\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/Botland\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11\",\"name\":\"Oskar Pacelt\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"caption\":\"Oskar Pacelt\"},\"description\":\"Fan dobrej literatury i muzyki. Wierzy, \u017ce udany tekst jest jak list wys\u0142any w przysz\u0142o\u015b\u0107. W \u017cyciu najbardziej interesuje go prawda, pozosta\u0142ych zainteresowa\u0144 zliczy\u0107 nie spos\u00f3b. Kocha p\u0142ywa\u0107.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/homebook.click\\\/blog\\\/author\\\/oskar\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland","description":"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/homebook.click\/blog\/tranzystory-bipolarne-jak-to-dziala\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland","og_description":"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?","og_url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/","og_site_name":"Botland","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/Botland\/","article_published_time":"2021-10-04T06:12:45+00:00","article_modified_time":"2025-01-17T07:39:57+00:00","og_image":[{"width":1510,"height":755,"url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Oskar Pacelt","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Oskar Pacelt","Szacowany czas czytania":"16 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/"},"author":{"name":"Oskar Pacelt","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/person\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11"},"headline":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o","datePublished":"2021-10-04T06:12:45+00:00","dateModified":"2025-01-17T07:39:57+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/"},"wordCount":2531,"publisher":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg","articleSection":["Ciekawostki","Elektronika"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/","url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/","name":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o - Botland","isPartOf":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg","datePublished":"2021-10-04T06:12:45+00:00","dateModified":"2025-01-17T07:39:57+00:00","description":"Tranzystor k\u0142adziemy na p\u00f3\u0142ce obok rewolucji francuskiej, penicyliny i pralki automatycznej. Jak to by by\u0142o bez tego kluczowego drobiazgu?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#primaryimage","url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg","contentUrl":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-radio.jpg","width":1510,"height":755},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/swiat-bez-tranzystora-czyli-co-by-bylo-gdyby-go-nie-bylo\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/homebook.click\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u015awiat bez tranzystora, czyli co by by\u0142o, gdyby go nie by\u0142o"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#website","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/","name":"Botland","description":"Blog Raspberry Pi, Arduino, elektronika i robotyka - Botland","publisher":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/botland.store\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization","name":"Botland","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/logo_kolor_WP_2-1.png","contentUrl":"https:\/\/botland.store\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/logo_kolor_WP_2-1.png","width":250,"height":57,"caption":"Botland"},"image":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/facebook.com\/Botland\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/person\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11","name":"Oskar Pacelt","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","contentUrl":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","caption":"Oskar Pacelt"},"description":"Fan dobrej literatury i muzyki. Wierzy, \u017ce udany tekst jest jak list wys\u0142any w przysz\u0142o\u015b\u0107. W \u017cyciu najbardziej interesuje go prawda, pozosta\u0142ych zainteresowa\u0144 zliczy\u0107 nie spos\u00f3b. Kocha p\u0142ywa\u0107.","url":"https:\/\/homebook.click\/blog\/author\/oskar\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29581","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29581"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29581\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62451"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29581"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29581"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/homebook.click\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29581"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}